Hội thảo khoa học “Đồng chí Phạm Văn Đồng - Nhà lãnh đạo kiên trung, mẫu mực của Đảng và cách mạng Việt Nam, người con ưu tú của quê hương Quảng Ngãi”
(LLCT) - Chiều ngày 28-02-2026, tại Quảng Ngãi, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh phối hợp với Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Văn phòng Chính phủ, Tỉnh ủy Quảng Ngãi tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề: “Đồng chí Phạm Văn Đồng - Nhà lãnh đạo kiên trung, mẫu mực của Đảng và cách mạng Việt Nam, người con ưu tú của quê hương Quảng Ngãi”.

Dự và chủ trì Hội thảo có các đồng chí đại diện lãnh đạo Đảng, Nhà nước: đồng chí Đoàn Minh Huấn, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh; đồng chí Trịnh Văn Quyết, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương; đồng chí Bùi Thanh Sơn, Phó Thủ tướng Chính phủ.
Cùng dự và chủ trì Hội thảo có đồng chí Hồ Văn Niên, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ngãi; đồng chí Hoàng Phúc Lâm, Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh; đồng chí Đinh Thị Mai, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương.
Tham dự Hội thảo có các đồng chí đại diện lãnh đạo Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Ban Tổ chức Trung ương, Văn phòng Chính phủ, Văn phòng Quốc hội, Bộ Ngoại giao, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Viện Hàn lâm khoa học xã hội Việt Nam, Hội đồng Lý luận Trung ương, Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, tỉnh Quảng Ngãi và đông đảo các chuyên gia, nhà khoa học và hoạt động thực tiễn.

Phát biểu khai mạc hội thảo, Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn nhấn mạnh, Hội thảo là hoạt động rất có ý nghĩa, góp phần thiết thực kỷ niệm 120 năm Ngày sinh của đồng chí Phạm Văn Đồng – nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Thủ tướng Chính phủ, nguyên Cố vấn Ban Chấp hành Trung ương Đảng; người học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh; người chiến sĩ cộng sản kiên cường, mẫu mực; nhà lãnh đạo có uy tín lớn của Đảng, Nhà nước và nhân dân ta; người con rất mực trung thành, suốt đời chiến đấu vì độc lập dân tộc, vì chủ nghĩa xã hội, vì hạnh phúc của nhân dân; người bạn tin cậy của bạn bè quốc tế; nhà văn hóa lớn của dân tộc.
Đồng chí Phạm Văn Đồng (bí danh Tô) sinh ngày 1-3-1906 trong một gia đình công chức tại xã Đức Tân, nay là xã Mộ Đức, tỉnh Quảng Ngãi. Suốt 75 năm hoạt động cách mạng, với 32 năm giữ trọng trách Thủ tướng Chính phủ, đồng chí là biểu tượng của sự tận tụy, liêm chính và trí tuệ lỗi lạc. Đồng chí đã để lại dấu ấn sâu sắc về một nhà chính trị luôn tâm huyết kiến tạo một chính quyền thực sự của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân; một nhà kinh tế quan tâm sâu sát cơ sở, trăn trở nghiên cứu các bước đi thích hợp, từng bước đổi mới cơ chế quản lý kinh tế, góp phần phát triển kinh tế đất nước và cải thiện đời sống người dân; một nhà văn hóa lớn của dân tộc, hết sức coi trọng vai trò của văn hóa, giáo dục trong tiến trình cách mạng và một nhà ngoại giao tài năng, có uy tín trên thế giới.
Trọn cuộc đời, đồng chí Phạm Văn Đồng đã hoạt động, cống hiến cho sự nghiệp cách mạng vẻ vang của Đảng và dân tộc, nêu tấm gương mẫu mực của người cộng sản kiên trung với mục tiêu, lý tưởng của Đảng; trong sáng, giản dị về đạo đức, lối sống; gần gũi, gắn bó với đồng chí, đồng bào; thủy chung, nghĩa tình với gia đình, quê hương; là người con ưu tú, niềm tự hào của Đảng bộ và nhân dân Quảng Ngãi.
"Với tấm lòng thành kính và biết ơn vô hạn, chúng ta nguyện tiếp tục đẩy mạnh học tập và thực hành theo tư tưởng, đạo đức, phong cách, phương pháp Hồ Chí Minh và tấm gương của các bậc tiền bối cách mạng, trong đó có đồng chí Phạm Văn Đồng, cùng đoàn kết phấn đấu vì một nước Việt Nam giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, sánh vai với các cường quốc năm châu", Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn bày tỏ.

Phát biểu đề dẫn Hội thảo, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh Đoàn Minh Huấn khẳng định: Quảng Ngãi là vùng đất địa linh nhân kiệt, nơi hun đúc tinh thần yêu nước và sản sinh nhiều nhà lãnh đạo cách mạng tiền bối; trong đó, đồng chí Phạm Văn Đồng là người con ưu tú, biểu tượng cho trí tuệ, bản lĩnh và nhân cách cao đẹp của con người xứ Quảng nói riêng và dân tộc Việt Nam nói chung.
Suốt cuộc đời hoạt động cách mạng bền bỉ, đồng chí Phạm Văn Đồng luôn gắn liền với những bước ngoặt trọng đại của đất nước; là học trò xuất sắc và gần gũi của Chủ tịch Hồ Chí Minh, đồng chí là nhà lãnh đạo kiệt xuất, tấm gương sáng về sự trung thành và tận tụy. Việc nghiên cứu về thân thế, sự nghiệp của đồng chí Phạm Văn Đồng không chỉ có giá trị khoa học - lịch sử, mà còn mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc trong công tác xây dựng Đảng và giáo dục lý tưởng cho thế hệ trẻ.
Phát biểu tại Hội thảo, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ngãi Hồ Văn Niên nhấn mạnh: “Thông qua Hội thảo khoa học lần này, tỉnh Quảng Ngãi mong muốn tiếp tục nhận được những ý kiến tâm huyết, trách nhiệm, những luận giải sâu sắc và các khuyến nghị thiết thực của các nhà khoa học, nhà nghiên cứu, nhà quản lý và các đồng chí đại biểu nhằm vận dụng hiệu quả hơn di sản của đồng chí Phạm Văn Đồng vào thực tiễn phát triển của tỉnh; phấn đấu đến năm 2030, Quảng Ngãi trở thành tỉnh phát triển khá, là một cực tăng trưởng quan trọng của khu vực miền Trung - Tây Nguyên, tạo tiền đề vững chắc cùng cả nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới”.

Ban Tổ chức Hội thảo đã nhận được hơn 40 tham luận của các nhà khoa học, các cơ quan Trung ương và địa phương. Các tham luận và ý kiến phát biểu trực tiếp tại hội thảo thể hiện sự chuẩn bị công phu, cách tiếp cận đa chiều, nghiêm túc, khách quan, trách nhiệm chính trị cao, cũng như tình cảm trân trọng, thành kính đối với đồng chí Phạm Văn Đồng - một nhà lãnh đạo kiên trung - một trí tuệ lớn - một nhân cách lớn và nhà văn hóa lớn của dân tộc Việt Nam.

Các tham luận cho rằng, trong xây dựng chính quyền, đồng chí Phạm Văn Đồng đã đặt nền móng cho một nhà nước kiểu mới “của dân, do dân, vì dân” và luôn trăn trở đổi mới hệ thống hành pháp. Trong phát triển kinh tế - xã hội, đồng chí Phạm Văn Đồng góp phần xây dựng nền tài chính độc lập, chỉ đạo khôi phục kinh tế miền Bắc và từng bước hình thành tư duy đổi mới cơ chế quản lý. Trong văn hóa - giáo dục, đồng chí Phạm Văn Đồng luôn xác định “văn hóa là động lực”, coi giáo dục là “quốc sách hàng đầu” và chú trọng bảo tồn bản sắc dân tộc, sự trong sáng của tiếng Việt.
Về đối ngoại, đồng chí Phạm Văn Đồng là một nhà ngoại giao kiệt xuất, đại diện Việt Nam tại các hội nghị quốc tế quan trọng, tranh thủ sự ủng hộ của nhân dân thế giới. Đồng chí luôn giữ gìn nếp sống giản dị, khiêm nhường, thực hành “Cần, Kiệm, Liêm, Chính, Chí công vô tư”; là người đi tiên phong trong việc nghiên cứu và lan tỏa các giá trị tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; suốt đời đặt lợi ích của Đảng và dân tộc lên trên hết, thủy chung son sắt với gia đình và quê hương. Sinh thời, đồng chí Phạm Văn Đồng luôn quan tâm, động viên Đảng bộ và nhân dân Quảng Ngãi đoàn kết, xây dựng tỉnh nhà giàu mạnh.
Tham luận tại Hội thảo, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đỗ Xuân Tuất, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh cho rằng, nhiệm kỳ Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng (1981 - 1987) của đồng chí Phạm Văn Đồng là giai đoạn “vượt khó” mang tính lịch sử. Trước khủng hoảng chồng chất, đồng chí đã bản lĩnh chèo lái, duy trì sản xuất và bảo đảm đời sống nhân dân. Việc thực hiện hiệu quả các nghị quyết Trung ương và mở rộng hợp tác quốc tế trong thời kỳ này đã tạo nền tảng vững chắc để Đảng và Nhà nước “xoay chuyển vận nước”, thực hiện thành công công cuộc Đổi mới.
Tiến sĩ Nguyễn Viết Vy, Hiệu trưởng Trường Chính trị tỉnh Quảng Ngãi cho rằng, để vận dụng và phát huy tấm gương đạo đức cách mạng của đồng chí Phạm Văn Đồng trên quê hương Quảng Ngãi trong giai đoạn hiện nay, cần tiếp tục xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có đức, có tài; tăng cường xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh; giữ mối liên hệ mật thiết với nhân dân, củng cố vững chắc niềm tin của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng và chế độ xã hội chủ nghĩa. Cùng với đó, xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân trong phát triển kinh tế, xã hội tạo thành phong trào cách mạng rộng lớn, thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ chính trị của Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ nhất (2025 - 2030), góp phần cùng với cả nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới: Giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội.

Phát biểu bế mạc Hội thảo, đồng chí Trịnh Văn Quyết, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương khẳng định: sau thời gian làm việc nghiêm túc, tâm huyết và trách nhiệm, Hội thảo khoa học “Đồng chí Phạm Văn Đồng - Nhà lãnh đạo kiên trung, mẫu mực của Đảng và cách mạng Việt Nam, người con ưu tú của quê hương Quảng Ngãi” đã hoàn thành toàn bộ chương trình đề ra và đạt được những kết quả rất quan trọng, có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc.
Hội thảo khoa học hôm nay không chỉ là dịp để bày tỏ lòng thành kính tưởng nhớ, tri ân, tôn vinh công lao đóng góp to lớn của đồng chí Phạm Văn Đồng đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc mà còn góp phần giáo dục lý tưởng cách mạng, truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc, khơi dậy khát vọng cống hiến trong cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân, đặc biệt là thế hệ trẻ.
“Trong bối cảnh các thế lực thù địch đẩy mạnh chống phá, xuyên tạc, phủ nhận lịch sử, việc tiếp tục nghiên cứu làm sâu sắc hơn những đóng góp của các đồng chí lãnh đạo tiền bối có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng. Tôi đề nghị các cấp ủy, tổ chức đảng, các cơ quan thông tấn báo chí đẩy mạnh tuyên truyền kết quả của Hội thảo, nhất là những bài viết, bài tham luận của các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các nhà khoa học về đồng chí Phạm Văn Đồng để khẳng định và làm sâu sắc hơn những đóng góp to lớn của đồng chí đối với cách mạng Việt Nam”, đồng chí Trịnh Văn Quyết nhấn mạnh.

Đồng chí Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương đề nghị cấp ủy, chính quyền, cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân, nhất là trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi, tiếp tục học tập và noi gương đồng chí Phạm Văn Đồng, nêu cao ý chí tự lực, tự cường, tự chủ chiến lược, đoàn kết vượt qua khó khăn, thử thách, chung sức đồng lòng xây dựng quê hương Quảng Ngãi và đất nước Việt Nam ngày càng giàu mạnh, văn minh, hạnh phúc.
T.L tổng hợp