Tư tưởng Cay xỏn Phômvihản về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ và ý nghĩa trong công cuộc đổi mới ở Lào hiện nay

APHONE KHAOPHANH
NCS Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh

1. Mở đầu

Trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng, Chủ tịch nước Lào Cay xỏn Phômvihản luôn đặt công tác cán bộ ở vị trí trung tâm của công tác xây dựng Đảng, coi cán bộ là “vốn đặc biệt của Đảng”, là “cầu nối” giữa Đảng với nhân dân - cán bộ không chỉ là người thực thi đường lối mà còn có vai trò truyền tải, hiện thực hóa chủ trương, chính sách và phản ánh tâm tư, nguyện vọng chính đáng của nhân dân với Đảng; thành công hay thất bại của sự nghiệp cách mạng phụ thuộc quyết định vào đội ngũ cán bộ (Viêng Khăm Sensathith, 2025).

Cay xỏn Phômvihản luôn nhấn mạnh, công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ là nhiệm vụ chiến lược, thường xuyên, nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ vững về chính trị, trong sáng về đạo đức, thành thạo về phương pháp công tác, có năng lực thực tiễn và gắn bó chặt chẽ với nhân dân. Nói cách khác, phải xây dựng đội ngũ cán bộ vừa có “đức”, vừa có “tài”; trong đó “đức” dẫn dắt “tài” để phục vụ nhân dân, tài giúp đức hiện thực hóa mục tiêu; thiếu một trong hai đều dễ bị chệch hướng, không thể hoàn thành nhiệm vụ cách mạng (Viêng Khăm Sensathith, 2025; Cay xỏn Phômvihản, 1987; Cay xỏn Phômvihản, 2005).

Hiện nay, Lào đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao hơn về năng lực quản trị quốc gia, chất lượng đội ngũ cán bộ và hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị và bộ máy chính quyền địa phương. Đại hội XII của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào (tháng 1-2026) và Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm (2026-2030) nhấn mạnh việc tiếp tục đổi mới toàn diện, nâng cao năng lực lãnh đạo của Đảng, giữ vững ổn định chính trị và đẩy mạnh tăng trưởng kinh tế bền vững. Trọng tâm là phát triển kinh tế xanh, kinh tế số, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và hội nhập quốc tế.

Chính phủ Lào xác định chuyển đổi số là một nhiệm vụ chiến lược, dài hạn. Do vậy, nhân lực số và năng lực quản trị số trở thành yếu tố then chốt để hiện đại hóa hệ thống quản lý, thúc đẩy kinh tế số và nâng cao hiệu quả hoạt động của cơ quan nhà nước (KPL, 12-1-2026).

Tuy nhiên, bối cảnh phát triển mới đang đặt ra không ít khó khăn, thách thức, kinh tế Lào tuy có dấu hiệu phục hồi nhưng vẫn đối diện với nhiều áp lực về quản trị, chất lượng nguồn nhân lực, sức chống chịu của nền kinh tế, hiệu quả khu vực công cũng như yêu cầu phòng, chống tham nhũng và nâng cao tính minh bạch (International Monetary Fund, 2026; World Bank, 2025). Thực tế đó càng cho thấy vai trò quan trọng của tư tưởng Cay xỏn Phômvihản: muốn đổi mới thành công, trước hết phải xây dựng được đội ngũ cán bộ có đủ bản lĩnh chính trị, đạo đức cách mạng, năng lực chuyên môn và khả năng tổ chức thực hiện trong điều kiện mới.

Vì vậy, nghiên cứu tư tưởng Cay xỏn Phômvihản về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ không chỉ nhằm làm rõ một trong những nội dung cốt lõi trong di sản tư tưởng của ông, mà còn góp phần giải đáp những vấn đề cấp bách từ thực tiễn hiện nay: Lào cần xây dựng đội ngũ cán bộ như thế nào để vừa giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa, vừa đáp ứng yêu cầu quản trị hiện đại, hội nhập quốc tế, chuyển đổi số và phát triển bền vững.

2. Nội dung

2.1. Nguồn gốc hình thành

Tư tưởng Cay xỏn Phômvihản về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ được hình thành trên nền tảng chủ nghĩa Mác - Lênin, thực tiễn cách mạng Lào, kinh nghiệm lãnh đạo cách mạng của Cay xỏn Phômvihản và truyền thống văn hóa - lịch sử của nhân dân các bộ tộc Lào.

Thứ nhất, nguồn gốc lý luận trực tiếp của tư tưởng Cay xỏn Phômvihản là chủ nghĩa Mác - Lênin. Trong học thuyết Mác - Lênin, vấn đề tổ chức, con người và đội ngũ cán bộ luôn giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Muốn hoàn thành sứ mệnh lịch sử, cùng với cương lĩnh đúng đắn, Đảng cách mạng cần xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên đủ năng lực tổ chức, giáo dục, vận động và lãnh đạo quần chúng để biến lý tưởng thành thắng lợi thực tế. V.I.Lênin đặc biệt coi trọng chất lượng của đội ngũ cán bộ, yêu cầu những người làm công tác lãnh đạo phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, kỷ luật nghiêm, am hiểu thực tiễn và biết tổ chức quần chúng. Cay xỏn Phômvihản tiếp thu sâu sắc tinh thần đó, nhưng không vận dụng một cách máy móc, mà chuyển hóa các nguyên lý phổ quát thành những yêu cầu cụ thể đối với công tác cán bộ ở Lào - một đất nước có đặc điểm dân tộc, địa lý, trình độ phát triển và điều kiện lịch sử riêng.

Thứ hai, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản được hun đúc từ chính thực tiễn đấu tranh cách mạng của Lào. Trong thời kỳ kháng chiến, đội ngũ cán bộ của cách mạng Lào vừa thiếu về số lượng, trình độ hạn chế, lại hoạt động trong điều kiện cực kỳ gian khổ. Muốn duy trì phong trào, mở rộng căn cứ, xây dựng lực lượng chính trị, lực lượng vũ trang và hệ thống tổ chức, cách mạng Lào không có con đường nào khác ngoài việc đào tạo, rèn luyện và thử thách cán bộ ngay trong thực tiễn. Từ thực tiễn lãnh đạo cách mạng, Cay xỏn Phômvihản nhận thức rõ: cán bộ không tự nhiên mà có; cán bộ tốt không thể chỉ “lựa chọn” từ bên ngoài, mà phải được phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện và sàng lọc qua công việc. Chính vì vậy, trong tư tưởng của ông, đào tạo cán bộ luôn gắn với sử dụng cán bộ, còn bồi dưỡng cán bộ luôn gắn với thử thách cán bộ.

Thứ ba, nguồn gốc thực tiễn tư tưởng Cay xỏn Phômvihản còn bắt nguồn từ yêu cầu xây dựng Đảng cầm quyền và Nhà nước sau khi đất nước được giải phóng. Khi chuyển từ thời chiến sang thời bình, từ đấu tranh giành chính quyền sang quản lý đất nước, Lào đối diện với một bài toán phức tạp hơn: cán bộ không chỉ cần lòng trung thành và tinh thần hy sinh, mà còn phải có năng lực quản lý kinh tế, xã hội, nhà nước, làm công tác dân vận, đối ngoại, pháp luật và tổ chức bộ máy. Chính quá trình chuyển đổi nhiệm vụ đó mà Cay xỏn Phômvihản đã nhận thức sâu sắc về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo, quản lý như một yêu cầu mang tính sống còn đối với chế độ mới. Vì thế, ông nhiều lần nhấn mạnh, cần đào tạo cán bộ theo yêu cầu cụ thể của từng ngành, từng cấp, từng giai đoạn; bảo đảm tính kế thừa giữa các thế hệ; chú trọng cán bộ cơ sở, cán bộ nữ, cán bộ dân tộc và cán bộ trẻ (Khăm Sensathith, 2025).

Thứ tư, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ được hình thành từ chính trải nghiệm thực tiễn lãnh đạo cách mạng Lào. Ông là nhà lãnh đạo vừa có tư duy chiến lược, vừa gắn bó chặt chẽ với thực tiễn cơ sở. Trải qua nhiều cương vị công tác, ông nhận thức rõ rằng, cán bộ yếu ở khâu nào thì công việc ách tắc ở khâu đó; cán bộ xa dân đến đâu thì chính sách khó đi vào cuộc sống đến đó. Từ những đúc rút đó, ông đặc biệt coi trọng mối liên hệ giữa lý luận và thực tiễn, giữa học tập trong nhà trường với rèn luyện trong công tác, giữa đào tạo tri thức với bồi dưỡng đạo đức và phương pháp làm việc. Ông đặc biệt nhấn mạnh vai trò nêu gương của người lãnh đạo: cấp trên không gương mẫu thì rất khó giáo dục cấp dưới; người nói hay mà làm dở thì không thể tạo dựng uy tín chính trị bền vững (Khăm Sensathith, 2025).

Thứ năm, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản bắt nguồn từ truyền thống văn hóa, đạo đức và tinh thần cộng đồng của nhân dân các bộ tộc Lào. Trong nền văn hóa chính trị Lào, sự gắn bó với cộng đồng, tinh thần đoàn kết, đức tính tiết kiệm, khiêm tốn, chân thành và trọng nghĩa tình là những giá trị bền vững. Cay xỏn Phômvihản yêu cầu người cán bộ không chỉ trung thành với Đảng mà còn phải gần dân, hiểu dân, tôn trọng dân, làm tốt công tác vận động quần chúng. Như vậy, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ là sự thống nhất giữa bản lĩnh chính trị với đạo đức trong sáng và trách nhiệm với nhân dân các bộ tộc Lào.

Thứ sáu, ảnh hưởng của môi trường hợp tác quốc tế, nhất là quan hệ hợp tác đặc biệt Việt Nam - Lào đối với sự hình thành và phát triển tu tưởng Cay xỏn Phômvihản về công tác cán bộ. Quá trình lãnh đạo cách mạng và xây dựng đất nước của Lào diễn ra trong mối liên hệ mật thiết với phong trào cách mạng thế giới và kinh nghiệm của các nước xã hội chủ nghĩa anh em. Tuy nhiên, điều đáng chú ý là Cay xỏn Phômvihản luôn nghiên cứu tiếp thu kinh nghiệm thế giới với thái độ chọn lọc, không rập khuôn, giáo điều. Từ đó, hình thành quan điểm kết hợp đào tạo trong nước với đào tạo ở nước ngoài; lấy đào tạo trong nước làm chủ đạo nhưng đồng thời mở rộng tiếp thu tri thức và kinh nghiệm quản trị của thế giới phù hợp với yêu cầu phát triển đất nước (Khăm Sensathith, 2025). Điều này thể hiện một tư duy tỉnh táo, bản lĩnh: học cái hay của người khác, nhưng phải đứng vững trên nền tảng của mình.

Như vậy, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ là sản phẩm của sự kết hợp biện chứng giữa lý luận cách mạng khoa học với thực tiễn cách mạng Lào; giữa bản lĩnh chính trị của người cộng sản với yêu cầu quản trị quốc gia; giữa truyền thống dân tộc với tinh hoa của thời đại. Chính nền tảng đó đã giúp tư tưởng Cay xỏn Phômvihản có giá trị bền vững, định hướng công cuộc xây dựng và phát triển đất nước Lào trong thời kỳ mới.

2.2. Nội dung tư tưởng Cay xỏn Phômvihản về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ

Tư tưởng Cay xỏn Phômvihản về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ có nội dung rất phong phú, song có thể khái quát thành một số luận điểm cốt lõi sau đây.

Thứ nhất, cán bộ giữ vai trò quyết định đối với việc tổ chức thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước. Đây là hạt nhân trong toàn bộ tư tưởng của Cay xỏn Phômvihản về công tác cán bộ. Ông cho rằng, sau khi Đảng đề ra đường lối đúng, chất lượng của đội ngũ cán bộ sẽ quyết định việc đường lối đó đi vào đời sống hay bị trì trệ, biến dạng (Khăm Sensathith, 2025).

Để có đội ngũ cán bộ tốt, công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ được xác định là khâu then chốt, đây là nhân tố bảo đảm năng lực cầm quyền của Đảng và hiệu lực quản lý của Nhà nước. Nói cách khác, cán bộ không chỉ là người “thi hành” mệnh lệnh, mà là chủ thể đưa chủ trương, đường lối của Đảng vào cuộc sống, biến chủ trương thành kế hoạch, tổ chức bộ máy, điều hành nguồn lực và chịu trách nhiệm đến cùng về kết quả công việc.

Thứ hai, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ là công việc chiến lược, thường xuyên, liên tục và có hệ thống. Cay xỏn Phômvihản không chấp nhận cách làm ngắt quãng, chắp vá, đến khi thiếu người mới lo đào tạo. Theo ông, đào tạo cán bộ phải đi trước một bước, phải có kế hoạch, có trọng tâm, có tầm nhìn dài hạn và phải được tiến hành thường xuyên (Khăm Sensathith, 2025).

Quan điểm này thể hiện tầm nhìn chiến lược sâu sắc, khẳng định công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ là yếu tố bảo đảm sự kế thừa, ổn định và phát triển bền vững của Đảng, tránh bị động trong công tác nhân sự, đặc biệt ở cấp lãnh đạo và quản lý.

Thứ ba, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ phải thống nhất giữa bản lĩnh chính trị - đạo đức cách mạng với trình độ chuyên môn và năng lực lãnh đạo, quản lý. Đây là một nội dung đặc biệt quan trọng. Cay xỏn Phômvihản yêu cầu công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ phải góp phần hình thành cho đội ngũ cán bộ lập trường chính trị vững vàng, kiên định mục tiêu cách mạng, trung thành với Tổ quốc, với Đảng và nhân dân; phải cần cù, tiết kiệm, liêm chính, lời nói đi đôi với việc làm (Khăm Sensathith, 2025; Cay xỏn Phômvihản, 2005).

Đồng thời, cán bộ còn phải có tri thức, kỹ năng tổ chức, năng lực lãnh đạo, biết quản lý kinh tế - xã hội, am hiểu chuyên môn và làm việc có phương pháp. Như vậy, ông phê phán cả hai xu hướng lệch lạc: chỉ coi trọng đạo đức mà xem nhẹ năng lực; hoặc chỉ coi trọng bằng cấp, kỹ thuật mà xem nhẹ bản lĩnh chính trị và đạo đức cách mạng. Trong tư tưởng của ông, cán bộ lãnh đạo, quản lý phải là người vừa có phẩm chất, bản lĩnh chính trị, đạo đức trong sáng, vừa phải có năng lực chuyên môn giỏi và tư duy đổi mới.

Thứ tư, nội dung đào tạo, bồi dưỡng phải toàn diện nhưng thiết thực, bám sát yêu cầu nhiệm vụ của từng cấp, từng ngành, từng lĩnh vực. Theo Cay xỏn Phômvihản, đào tạo cán bộ không thể tiến hành theo kiểu “một khuôn cho tất cả”. Cán bộ làm công tác Đảng, cán bộ quản lý nhà nước, cán bộ kinh tế, cán bộ khoa học - kỹ thuật, cán bộ cơ sở, cán bộ trẻ, cán bộ dân tộc, cán bộ nữ đều có những yêu cầu khác nhau; vì vậy, nội dung đào tạo, bồi dưỡng phải gắn với chức trách, vị trí việc làm và mục tiêu sử dụng cán bộ (Khăm Sensathith, 2025). Đào tạo đúng người, đúng việc, đúng nhu cầu thì nguồn lực đầu tư mới phát huy hiệu quả; ngược lại, đào tạo không gắn với quy hoạch và sử dụng sẽ gây lãng phí nguồn lực xã hội và tạo ra tình trạng “bệnh bằng cấp”.

Thứ năm, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ phải gắn chặt với thực tiễn, kết hợp học ở trường với rèn luyện qua công việc, học lý luận với thử thách trong phong trào quần chúng và trong công tác quản lý. Cay xỏn Phômvihản nhiều lần nhấn mạnh, nếu đảng viên, cán bộ thiếu kiến thức và kỹ năng lãnh đạo, tổ chức thì đường lối đúng cũng có thể chỉ dừng lại trên giấy (Khăm Sensathith, 2025). Vì vậy, ông yêu cầu gắn học tập với hành động, gắn bồi dưỡng trong cơ sở đào tạo với quá trình công tác. Đây là nguyên lý về rèn luyện cán bộ qua thực tiễn: Cán bộ không chỉ học lý thuyết mà phải trực tiếp giải quyết nhiệm vụ khó khăn, vận động quần chúng, phối hợp bộ máy và chịu trách nhiệm đến cùng về kết quả công việc, nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh, dám làm, dám chịu trách nhiệm.

Thứ sáu, phải kết hợp đào tạo trong nước là chủ yếu với đào tạo ở nước ngoài một cách có chọn lọc. Quan điểm này thể hiện tính linh hoạt và thực tế của Cay xỏn Phômvihản. Ông coi trọng việc xây dựng năng lực tự chủ của hệ thống đào tạo trong nước, bởi chỉ có đào tạo trong nước mới gắn sát nhất với điều kiện chính trị, xã hội, văn hóa và yêu cầu phát triển của Lào. Tuy nhiên, ông cũng nhận thức rõ nhu cầu tiếp thu tri thức, kinh nghiệm quản lý và khoa học - công nghệ từ các nước phát triển. Do đó, trong công tác cán bộ cần cử một bộ phận cán bộ đi đào tạo ở nước ngoài, nhất là ở những lĩnh vực mà trong nước còn thiếu điều kiện (Khăm Sensathith, 2025). Sự kết hợp này thể hiện quan điểm chủ động trong hội nhập và phát triển nguồn nhân lực: tiếp thu tinh hoa tri thức, phương pháp làm việc hiện đại từ bên ngoài trên cơ sở giữ vững lập trường và bản sắc dân tộc.

Thứ bảy, phải đặc biệt chú trọng xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý ở cơ sở. Một trong những điểm rất thực tiễn trong tư tưởng Cay xỏn Phômvihản là ông không chỉ quan tâm đến đội ngũ cán bộ cấp chiến lược, mà còn đặc biệt coi trọng việc đào tạo, bồi đưỡng đội ngũ cán bộ cấp cấp cơ sở, bởi đây là nơi trực tiếp tổ chức thực hiện đường lối, chính sách và gắn bó trực tiếp với nhân dân (Khăm Sensathith, 2025). Nếu đội ngũ cán bộ cơ sở yếu kém thì chủ trương của trung ương dễ bị “tắc nghẽn”, làm giảm hiệu lực quản lý; nếu cán bộ cơ sở xa dân, quan liêu, thiếu trách nhiệm thì niềm tin của quần chúng đối với Đảng sẽ bị giảm sút.

Thứ tám, phải bảo đảm tính kế thừa, cơ cấu hợp lý và chú trọng phát hiện, bồi dưỡng cán bộ trẻ, cán bộ nữ, cán bộ dân tộc thiểu số. Cay xỏn Phômvihản cho rằng, trong công tác cán bộ cần kết hợp cán bộ giàu kinh nghiệm với lớp cán bộ trẻ; dám đề bạt và sử dụng những nhân tố mới nếu họ có triển vọng và được đào tạo, bồi đưỡng, rèn luyện bài bản (Khăm Sensathith, 2025). Việc quan tâm phát triển cán bộ nữ và cán bộ dân tộc thiểu số thể hiện quan điểm phát triển toàn diện và đoàn kết dân tộc trong tư tưởng của ông.

Thứ chín, người lãnh đạo phải là tấm gương về đạo đức, phong cách và tinh thần trách nhiệm. Cay xỏn Phômvihản đặt ra yêu cầu rất cao đối với việc nêu gương. Ông phê phán kiểu cán bộ nói hay nhưng làm dở, giáo dục người khác nhưng bản thân lại không gương mẫu (Khăm Sensathith, 2025). Theo ông, uy tín của người lãnh đạo không chỉ đến từ chức vụ mà trước hết từ phẩm chất, năng lực và sự thống nhất giữa lời nói với việc làm.

Thứ mười, tiêu chuẩn đánh giá cán bộ phải toàn diện, trong đó lòng trung thành, sự trong sạch, tinh thần phục vụ nhân dân và hiệu quả thực hiện nhiệm vụ là những thước đo nền tảng. Cay xỏn Phômvihản yêu cầu đánh giá cán bộ không thể chỉ dựa vào bằng cấp hay thời gian công tác; phải xem họ có gắn bó với quần chúng hay không, có giữ được đạo đức cách mạng và có hoàn thành nhiệm vụ được giao hay không (Khăm Sensathith, 2025; Cay xỏn Phômvihản, 2005). Điều này cho thấy, quan điểm của ông về công tác cán bộ là một chỉnh thể thống nhất giữa các khâu: tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng, đánh giá và sàng lọc cán bộ. Sự gắn kết chặt chẽ các khâu bảo đảm đội ngũ cán bộ có đủ “đức” và “tài”, đáp ứng yêu cầu thực tiễn, trong đó đánh giá đúng là cơ sở, sàng lọc là cần thiết để bộ máy vận hành hiệu quả.

Có thể nói, nội dung cốt lõi, xuyên suốt trong tư tưởng Cay xỏn Phômvihản về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, đó là: xây dựng đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực gánh vác sứ mệnh của Đảng và Nhà nước trong từng giai đoạn cách mạng.

2.3. Giá trị của tư tưởng Cay xỏn Phômvihản về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ trong công cuộc đổi mới ở Lào hiện nay

Trong bối cảnh hiện nay, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ có ý nghĩa không chỉ về phương diện lịch sử hay giáo dục truyền thống cách mạng, mà còn mang giá trị định hướng trực tiếp đối với việc giải quyết các vấn đề phát triển và quản trị mà Lào đang đối diện.

Thứ nhất, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản là cơ sở lý luận quan trọng để quán triệt và thực hiện công tác xây dựng Đảng, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa trong giai đoạn mới. Sau Đại hội XII, Đảng Nhân dân Cách mạng Lào xác định đẩy mạnh cải cách thể chế, tăng cường minh bạch, giảm thủ tục hành chính quan liêu, gắn đổi mới với hiện đại hóa và chuyển đổi số, đồng thời xác định phát triển nguồn nhân lực là ưu tiên trung tâm của giai đoạn 2026-2030 (KPL, 8-1-2026). Trong bối cảnh đó, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản là điểm tựa vững chắc, định hướng cho công cuộc đổi mới ở Lào hiện nay: muốn cải cách thể chế đạt hiệu quả, trước hết phải nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ; muốn bộ máy vận hành theo pháp luật, minh bạch và hiệu quả thì phải đào tạo, bồi dưỡng những người trực tiếp vận hành bộ máy ấy.

Thứ hai, tư tưởng của Cay xỏn Phômvihản có giá trị định hướng đối với yêu cầu nâng cao chất lượng nguồn nhân lực lãnh đạo, quản lý trong bối cảnh chuyển đổi số và quản trị hiện đại. Đại hội XII Đảng Nhân dân Cách mạng Lào (năm 2026) tiếp tục khẳng định chuyển đổi số là nhiệm vụ chiến lược, hướng tới xây dựng Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số, đồng thời phát triển lực lượng lao động số có chất lượng (KPL, 12-1-2026). Sự phát triển của hạ tầng số kéo theo yêu cầu ngày càng cao về năng lực quản trị số của đội ngũ cán bộ. Trong bối cảnh đó, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ gắn với nhiệm vụ cụ thể và chuẩn bị cho tương lai là kim chỉ nam cho công cuộc xây dựng và phát triển đất nước Lào hiện nay.

Thứ ba, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản có giá trị quan trọng trong việc củng cố đạo đức công vụ, kiểm soát quyền lực và phòng, chống tham nhũng. Các khuyến nghị của IMF đối với Lào đều nhấn mạnh yêu cầu cải thiện quản trị, tăng cường minh bạch và nâng cao hiệu quả bộ máy nhà nước (International Monetary Fund, 2026). Thực tiễn cho thấy, nhiều vấn đề quản trị bắt nguồn từ phẩm chất đạo đức, năng lực chuyên môn và ý chí chính trị của đội ngũ cán bộ, công chức. Vì vậy, những yêu cầu của Cay xỏn Phômvihản về sự trong sạch, trách nhiệm nêu gương và tinh thần phục vụ nhân dân là những chuẩn mực có giá trị trực tiếp trong xây dựng đội ngũ cán bộ liêm chính hiện nay.

Thứ tư, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản có ý nghĩa thực tiễn trong việc nâng cao năng lực ứng phó của bộ máy lãnh đạo, quản lý trước các cú sốc kinh tế - xã hội. Những biến động về lạm phát, việc làm và an sinh xã hội đòi hỏi cán bộ phải có năng lực xử lý các tình huống phức tạp, biết ưu tiên nguồn lực và gắn chính sách với đời sống nhân dân (WB, 2025).

Thứ năm, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản có ý nghĩa đặc biệt đối với việc xây dựng đội ngũ cán bộ ở cơ sở, vùng sâu, vùng xa và vùng có đông đồng bào dân tộc thiểu số. Trong bối cảnh đẩy mạnh phân cấp và phát triển cân bằng vùng miền, yêu cầu đào tạo cán bộ cơ sở càng trở nên cấp thiết (KPL, 8-1-2026).

Thứ sáu, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản định hướng cho việc đổi mới nội dung, phương thức và chuẩn đầu ra của công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ. Trong bối cảnh mới, cán bộ không chỉ cần trung thành và tận tụy mà còn phải có năng lực dự báo, tư duy chiến lược và khả năng ứng dụng công nghệ số vào quản trị (BuaThon Oubounthong, Bouasri Xayasone, 2026).

Thứ bảy, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản là cơ sở để xây dựng đội ngũ cán bộ kế cận và bảo đảm tính liên tục của sự nghiệp cách mạng. Việc nâng cao chất lượng nhân lực được xác định là nền tảng cho mục tiêu phát triển dài hạn của Lào (KPL, 8-1-2026; KPL, 8-1-2026).

Thứ tám, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản góp phần tạo sự thống nhất giữa xây dựng Đảng, xây dựng Nhà nước và xây dựng văn hóa công vụ. Theo Cay xỏn Phômvihản, phẩm chất chính trị, đạo đức cách mạng, phong cách gần dân và năng lực quản lý là những yếu tố thống nhất trong mỗi cán bộ.

Thứ chín, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản tiếp tục là “kim chỉ nam”, có giá trị như một chuẩn mực để giữ vững định hướng chính trị trong quá trình mở cửa, hội nhập và tiếp thu các mô hình quản trị mới. Đổi mới phải gắn với mục tiêu phục vụ nhân dân, củng cố vai trò lãnh đạo của Đảng và nâng cao hiệu quả quản trị nhà nước.

3. Kết luận

Trong bối cảnh hiện nay, tư tưởng Cay xỏn Phômvihản về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ vẫn giữ nguyên giá trị nền tảng cả về lý luận và thực tiễn, giữ vai trò “kim chỉ nam” trong công cuộc đổi mới và phát triển đất nước Lào hiện nay. Tư tưởng Cay xỏn Phômvihản giúp xác định đúng vị trí của công tác cán bộ trong tiến trình đổi mới; định hướng xây dựng đội ngũ cán bộ vừa có bản lĩnh chính trị, đạo đức cách mạng, vừa có năng lực quản trị hiện đại; đồng thời cung cấp những nguyên tắc thiết thực để giải quyết các vấn đề cấp bách như chuyển đổi số, phòng, chống tham nhũng, nâng cao hiệu quả bộ máy và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

_________________

Ngày nhận bài: 18-3-2026; Ngày bình duyệt: 10-4-2026; Ngày duyệt đăng: 18-4-2026.

Email tác giả: kp81ap@gmail.com

BuaThon Oubounthong, Bouasri Xayasone (2026). Xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý ở Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào trong bối cảnh mới. Tạp chí Lý luận chính trị.

Cay xỏn Phômvihản (1983). Bài phát biểu mít tinh kỷ niệm 35 năm ngày thành lập Đảng Nhân dân Cách mạng Lào.

Cay xỏn Phômvihản (1986). Bài phát biểu tại Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa IV.

Cay xỏn Phômvihản (1987). Toàn tập (Tập 2). Nxb Chính trị.

Cay xỏn Phômvihản (2005). Toàn tập (Tập 3, Tập 4). Nxb Chính trị.

Khaosan Pathet Lao - KPL (12-1-2026). Lao PDR Marks National Digital Day, Accelerates Digital Transformation.

Khaosan Pathet Lao - KPL (8-1-2026). LPRP Sets Out Reform and Development Agenda for 2026-2030.

Khaosan Pathet Lao - KPL (2025). State Asset Recovery Remains Low Despite Anti-Corruption Efforts, Says Top Inspector.

Khaosan Pathet Lao - KPL (5-1-2026). Education-training cooperation drives sustainable development in both countries: Lao Ambassador.

International Monetary Fund (2026). IMF Executive Board Concludes 2025 Article IV Consultation with Lao People’s Democratic Republic.

Viêng Khăm Sensathith (2025). Vận dụng tư tưởng Cay xỏn Phôm vi hản trong đào tạo, bồi dưỡng cán bộ của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào. Tạp chí Lý luận chính trị điện tử.

World Bank (2025). Lao Job Market Continues to Develop, Reshaped by High Living Costs.