Hội thảo khoa học “Đồng chí Võ Văn Tần - Nhà lãnh đạo tiền bối tiêu biểu của Đảng và cách mạng Việt Nam”

Minh Phương - Quang Tuấn

PGS, TS Lý Việt Quang, Viện trưởng Viện Hồ Chí Minh và các lãnh tụ của Đảng; PGS, TS Đỗ Xuân Tuất, Phó Viện trưởng dự và chủ trì Hội thảo. Dự Hội thảo có đại diện lãnh đạo các Vụ, Viện, cán bộ nghiên cứu, giảng dạy của Viện Hồ Chí Minh và các lãnh tụ của Đảng.

Phát biểu đề dẫn và khai mạc Hội thảo, PGS, TS Lý Việt Quang khẳng định: Đồng chí Võ Văn Tần là người chiến sĩ cộng sản tiên phong thời dựng Đảng; là người cán bộ lãnh đạo tài năng của Trung ương Đảng và Xứ ủy Nam Kỳ, của phong trào cách mạng miền Nam; là tấm gương sáng ngời về đạo đức cách mạng, trọn đời vì nước, vì dân. Đồng chí là nhà lãnh đạo tiền bối tiêu biểu của Đảng và cách mạng Việt Nam, người chiến sĩ cộng sản kiên trung, đã hiến dâng trọn đời cho sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc.

Đồng chí Võ Văn Tần sinh năm 1891 tại làng Đức Hòa, huyện Đức Hòa, tỉnh Chợ Lớn, nay thuộc tỉnh Tây Ninh, trong một gia đình nông dân nghèo, giàu truyền thống yêu nước và cách mạng. Kế thừa và phát huy truyền thống của quê hương, gia đình, năm 1923 đồng chí đã tham gia cuộc đấu tranh của nông dân làng Đức Hòa phản đối chế độ sưu thuế nặng nề của chính quyền thực dân. Cuối năm 1926, đồng chí tham gia Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên. Tháng 11-1929, đồng chí trở thành đảng viên của An Nam Cộng sản Đảng. Mùa Xuân năm 1930, Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời, đồng chí Võ Văn Tần trở thành đảng viên lớp đầu của Đảng.

Trong những năm 1930-1932, đồng chí Võ Văn Tần được phân công đảm nhiệm các cương vị Bí thư Chi bộ Đảng làng Đức Hòa, Bí thư Quận ủy Đức Hòa, Bí thư Tỉnh ủy Chợ Lớn, Bí thư Tỉnh ủy Gia Định. Tháng 11-1935, đồng chí được bầu vào Xứ ủy Nam Kỳ. Tháng 3-1937, đồng chí được chỉ định làm Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ và được bổ sung vào Ban Chấp hành Trung ương Đảng. Tại Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng tháng 3-1938, đồng chí được bầu vào Ban Thường vụ Trung ương Đảng và tại Hội nghị Trung ương tháng 11-1939 được bầu lại làm Ủy viên Thường vụ Trung ương Đảng. Tháng 4-1940, đồng chí bị thực dân Pháp bắt và xử bắn vào tháng 8-1941.

Gần 30 tham luận và các ý kiến phát biểu tại Hội thảo đã tập trung phân tích, luận giải làm sáng rõ những hoạt động cách mạng sôi nổi, phong phú và nêu bật những cống hiến, đóng góp quan trọng của đồng chí Võ Văn Tần đối với sự nghiệp của Đảng và cách mạng Việt Nam:

Một là, các tham luận và ý kiến phát biểu đã đi sâu phân tích ảnh hưởng của truyền thống quê hương, gia đình, góp phần hun đúc tinh thần yêu nước, hình thành chí khí cách mạng của đồng chí Võ Văn Tần. Truyền thống quê hương Nam Bộ kiên cường bất khuất, gia đình giàu truyền thống yêu nước - hiếm có gia đình như gia đình đồng chí Võ Văn Tần, khi Đảng mới ra đời, có 5 người con là đảng viên cộng sản, nhiều người thân sinh hoạt cùng một chi bộ, đảng bộ; em ruột đồng chí Võ Văn Tần là Võ Văn Ngân, cũng nguyên là Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ - đó chính là nền tảng ban đầu nuôi dưỡng để đồng chí Võ Văn Tần từ một thanh niên có chí khí, hoài bão, đã sớm giác ngộ lý tưởng cách mạng, trở thành người cộng sản kiên trung, bất khuất, hiến dâng trọn đời cho sự nghiệp cách mạng của Đảng.

Hai là, các tham luận khẳng định đóng góp quan trọng của đồng chí Võ Văn Tần trong cuộc vận động thành lập Đảng ở tỉnh Long An (nay là tỉnh Tây Ninh mới). Đồng chí sớm giác ngộ cách mạng và tham gia thành lập chi bộ cộng sản đầu tiên ở quê nhà. Tháng 11-1929, đồng chí tham gia thành lập và là Bí thư Chi bộ An Nam Cộng sản Đảng làng Đức Hòa. Sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam được thành lập, đồng chí đã triệu tập cuộc họp chuyển Chi bộ An Nam Cộng sản Đảng thành Chi bộ Đảng Cộng sản Việt Nam làng Đức Hòa do đồng chí làm Bí thư. Đây là Chi bộ Đảng đầu tiên trên địa bàn tỉnh Chợ Lớn lúc đó. Là Bí thư chi bộ, đồng chí tích cực tuyên truyền, phát triển đảng viên, mở rộng tổ chức của Đảng, trên cơ sở đó, đồng chí đã triệu tập hội nghị thành lập Đảng bộ quận Đức Hòa - Đảng bộ quận đầu tiên của Đảng bộ tỉnh Chợ Lớn. Là Bí thư Quận ủy, đồng chí lãnh đạo cuộc đấu tranh của nông dân Đức Hòa cũng là cuộc đấu tranh quy mô lớn, vang dội khắp Nam Kỳ và cả nước vào thời điểm năm 1930. Tuy bị đàn áp khốc liệt, nhưng phong trào nông dân Đức Hòa đã gây chấn động lớn dư luận, khẳng định vai trò, sứ mệnh lãnh đạo của Đảng đối với phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc.

Ba là, các tham luận và ý kiến phát biểu tại Hội thảo khẳng định, đồng chí Võ Văn Tần là người có công lao to lớn đối với cách mạng Việt Nam trong công tác khôi phục các tổ chức cơ sở đảng tại Nam Kỳ và góp phần quan trọng vào việc khôi phục Xứ ủy Nam Kỳ sau thời kỳ thoái trào 1932-1935: Trên cương Bí thư Tỉnh ủy Chợ Lớn, Bí thư Tỉnh ủy Gia Định, đồng chí đã khôi phục và xây dựng lại các tổ chức đảng từ cơ sở đến cấp tỉnh, thực hiện thành công việc chắp nối liên lạc giữa tổ chức và đảng viên cộng sản khi cơ quan Xứ ủy Nam Kỳ và Trung ương nhiều lần bị địch phá vỡ, góp phần chuẩn bị địa điểm để đón các đồng chí Ban Chấp hành Trung ương Đảng về nước lãnh đạo cách mạng, góp phần duy trì và tái lập sự lãnh đạo của Đảng đối với phong trào cách mạng ở Nam Bộ, phát triển phong trào cách mạng, đấu tranh chống sự khủng bố, đàn áp của kẻ thù.

Bốn là, các tham luận tập trung phân tích làm rõ vai trò lãnh đạo của đồng chí đối với phong trào cách mạng tại Nam Kỳ trong cao trào dân chủ 1936 - 1939. Tại Hội nghị Trung ương tháng 3/1937 tại Hóc Môn - Bà Điểm, đồng chí được bổ sung vào Ban Chấp hành Trung ương và được Trung ương chỉ định làm Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ thay đồng chí Võ Văn Ngân bị bệnh nặng. Tháng 3-1938, đồng chí dự Hội nghị Trung ương, tán thành chủ trương lập Mặt trận Dân chủ Đông Dương, bầu đồng chí Nguyễn Văn Cừ làm Tổng Bí thư; đồng chí được bầu vào Ban Thường vụ Trung ương Đảng. Đồng chí dự Hội nghị Trung ương tháng 11/1939, nhất trí với chủ trương chuyển hướng chiến lược, nêu cao nhiệm vụ cách mạng giải phóng dân tộc. Trên cương vị Ủy viên Thường vụ Trung ương Đảng, Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ, đồng chí đã góp phần chỉ đạo hoạt động của Đảng ở Nam Kỳ như Đông Dương Đại hội, phong trào đấu tranh đòi tự do, dân sinh, dân chủ của công nhân, nông dân, thanh niên, phụ nữ… trong cao trào cách mạng 1936 - 1939.

Năm là, các tham luận khẳng định tấm gương đạo đức sáng ngời của người chiến sĩ cộng sản, liệt sĩ Võ Văn Tần. 50 tuổi đời, 15 năm hoạt động cách mạng liên tục và sôi nổi, trên các cương vị, nhiệm vụ công tác được Đảng giao, đồng chí đã thể hiện rõ tài năng, trí tuệ và uy tín của một nhà cách mạng tiền bối tiêu biểu, góp phần dựng xây nên pho sử vàng của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Đồng chí Võ Văn Tần là tấm gương người cộng sản mẫu mực: luôn gắn bó máu thịt với nhân dân, nêu gương về tinh thần đoàn kết, nói đi đôi với làm, không ngừng tự giác học tập, rèn luyện, trung thành tuyệt đối với lý tưởng cộng sản. Đồng chí đã nêu cao khí tiết của người cộng sản, không khuất phục trước kẻ thù tàn bạo; bình thản trước án tử hình, cận kề cái chết, nhưng không nao núng tinh thần và vẫn vững tin vào tương lai tươi sáng của sự nghiệp cách mạng. Sự hy sinh của đồng chí nêu tấm gương anh dũng của chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam để tuyên truyền, giáo dục quần chúng nhân dân vững tin vào tươi lai tất thắng của cách mạng Việt Nam.

Hội thảo đã góp phần làm sáng rõ hơn cuộc đời hoạt động cách mạng phong phú, phẩm chất cách mạng tài năng và tấm gương đạo đức cao đẹp của đồng chí Võ Văn Tần. Đồng thời, thể hiện sự thành kính, tri ân những cống hiến to lớn của đồng chí đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng, của dân tộc Việt Nam; góp phần đẩy mạnh việc tuyên truyền tinh thần yêu nước, giáo dục truyền thống cách mạng cho các tầng lớp nhân dân, nhất là thế hệ trẻ.

Tấm gương sáng của đồng chí Võ Văn Tần là động lực mạnh mẽ cổ vũ, động viên toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta thi đua thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và các nghị quyết mang tính cách mạng, đột phá của Bộ Chính trị; từng bước hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc.