DOI: https://doi.org/10.70786/PTOJ.2026.5469
Tóm tắt: Nêu gương là chuẩn mực đạo đức cách mạng và phương thức lãnh đạo quan trọng của Đảng, là yếu tố góp phần củng cố uy tín và niềm tin của nhân dân. Trước những thành tựu có ý nghĩa lịch sử của đất nước ta trong thời kỳ đổi mới, các thế lực thù địch không những không thừa nhận mà còn ra sức bôi nhọ uy tín cá nhân cán bộ, đảng viên và tổ chức đảng. Vì vậy, cần phải tỉnh táo nhận diện và kiên quyết đấu tranh phản bác thông qua những luận cứ xác đáng và đề cao việc thực hành nêu gương của đội ngũ cán bộ, đảng viên; khẳng định bản chất tốt đẹp và danh dự của người đảng viên cộng sản; phòng chống sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” nội bộ, góp phần xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh toàn diện.
ThS TRẦN MẠNH PHÚ
Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật, Bộ Quốc phòng

1. Mở đầu
Hiện nay, các thế lực thù địch, những phần tử cơ hội chính trị đang triệt để lợi dụng những hạn chế trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, trong đó có vấn đề nêu gương của cán bộ, đảng viên để tung ra các luận điệu xuyên tạc, gây chia rẽ nội bộ Đảng, làm hoen ố thanh danh của Đảng và của đội ngũ cán bộ, đảng viên, thực hiện mưu đồ chống phá về tư tưởng và chính trị. Thủ đoạn phổ biến là dùng hiện tượng thay bản chất, lấy sai lầm cá nhân của một vài trường hợp thoái hóa để quy chụp, bôi nhọ uy tín của Đảng và các tổ chức trong hệ thống chính trị. Chúng đẩy mạnh chiến thuật “mưa dầm thấm lâu”, xuyên tạc rằng các quy định về nêu gương chỉ là hình thức, là “vũ khí” trong các cuộc đấu đá nội bộ. Trên không gian mạng, chúng cắt ghép thông tin, dựng chuyện về đời tư và tài sản của lãnh đạo nhằm gây tâm lý hoài nghi, chia rẽ khối đoàn kết giữa Đảng với nhân dân. Những luận điệu này cố tình phủ nhận nỗ lực rèn luyện của đại đa số đảng viên, đánh tráo khái niệm giữa khuyết điểm cá nhân và bản chất của Đảng cầm quyền. Mục tiêu cuối cùng là làm xói mòn niềm tin, thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” và tiến tới xóa bỏ vai trò lãnh đạo, cầm quyền của Đảng. Đây là những thủ đoạn không mới nhưng tinh vi, nham hiểm, đòi hỏi sự tỉnh táo và quyết liệt trong công tác đấu tranh, phản bác.
2. Nội dung
2.1. Nhận diện luận điệu xuyên tạc của các thế lực thù địch về nêu gương của cán bộ, đảng viên
Thứ nhất, phủ nhận giá trị thực chất về nêu gương của cán bộ, đảng viên, quy chụp đây chỉ là hình thức, đối phó
Đây là luận điệu phổ biến và dai dẳng nhất. Các thế lực thù địch, những phần tử cơ hội chính trị cố tình hạ thấp và phủ nhận ý nghĩa thực tiễn của chủ trương nêu gương, cho rằng các nghị quyết, quy định của Đảng ta về nêu gương chỉ mang tính hình thức, được ban hành để “lừa mị” dân chúng. Thủ đoạn chính là lấy một số trường hợp cán bộ, đảng viên vi phạm kỷ luật - vốn là hiện tượng cục bộ đã được Đảng kiên quyết xử lý nghiêm minh rồi cố tình thổi phồng, suy diễn và nâng lên thành nhận định tổng quát rằng đây là “lỗi hệ thống” và là “bản chất” của toàn bộ đội ngũ cán bộ của Đảng (!). Đây là thủ đoạn hết sức nham hiểm, xuất phát từ những sự kiện, hiện tượng có thực nhưng bị bóp méo về bản chất, nhằm tạo ra sức thuyết phục giả tạo đối với một bộ phận quần chúng còn thiếu thông tin.
Thứ hai, lợi dụng các vụ việc kỷ luật cán bộ, đảng viên để phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng
Các thế lực thù địch lợi dụng chính những kết quả tích cực của cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực để xuyên tạc rằng: việc nhiều cán bộ cấp cao bị kỷ luật là bằng chứng cho thấy Đảng thất bại trong công tác quản lý, giáo dục cán bộ, đảng viên; rằng đội ngũ cán bộ, đảng viên đã mục ruỗng từ bên trong. Nguy hiểm hơn, chúng còn cố tình xuyên tạc bản chất của cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, và cho rằng đây không phải là biểu hiện của ý chí “tự đổi mới, tự chỉnh đốn” mà chỉ là cuộc thanh trừng phe phái. Với luận điệu này, chúng cố tình hạ thấp ý nghĩa của công cuộc xây dựng, chỉnh đốn Đảng, phòng chống suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong một bộ phận cán bộ, đảng viên mà Đảng và cả hệ thống chính trị, toàn xã hội đang nêu cao quyết tâm chính trị, đẩy mạnh thực hiện theo phương châm “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”. Đồng thời qua đó, chúng gieo rắc nghi ngờ, chia rẽ nội bộ và tạo tâm lý bất an trong cán bộ, đảng viên và nhân dân.
Thứ ba, cho rằng yêu cầu nêu gương đối với cán bộ, đảng viên là vi phạm quyền tự do cá nhân
Một số phần tử phản động đưa ra luận điệu rằng các quy định về nêu gương là sự can thiệp thô bạo vào đời tư cá nhân, vi phạm quyền tự do và bình đẳng của công dân. Luận điệu này cố tình đánh đồng giữa nghĩa vụ tự nguyện và trách nhiệm của người cán bộ, đảng viên với sự áp đặt cưỡng bức từ bên ngoài. Thực chất, mỗi người khi gia nhập Đảng đều hoàn toàn tự nguyện và khi đã trở thành đảng viên thì phải tự giác chấp hành Điều lệ Đảng và các quy định về gương mẫu trong đạo đức, lối sống. Đây là sự lựa chọn có ý thức, xuất phát từ lý tưởng, niềm tin và trách nhiệm, chứ không phải là sự áp đặt cưỡng bức.
Thứ tư, so sánh méo mó, xuyên tạc nhằm hạ thấp uy tín của cán bộ, đảng viên
Các thế lực thù địch thường xuyên sử dụng thủ đoạn so sánh thiếu khách quan và thiếu trung thực giữa thực trạng đội ngũ cán bộ, đảng viên của Đảng ta với hình mẫu lý tưởng hóa của các nước tư bản phương Tây. Chúng lựa chọn có chủ đích những thông tin tiêu cực về một bộ phận cán bộ, đảng viên vi phạm kỷ luật của Đảng, pháp luật của Nhà nước để quy kết, phủ nhận hàng triệu tấm gương cán bộ, đảng viên tốt đang ngày đêm âm thầm cống hiến, tu dưỡng, rèn luyện đạo đức cách mạng, tận tụy phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân. Đây là kiểu lập luận ngụy biện, cố tình lờ đi sự khác biệt về điều kiện lịch sử, văn hóa, thể chế và trình độ phát triển giữa các quốc gia, đồng thời phủ nhận những nỗ lực và thành tựu thực sự của Đảng trong cuộc đấu tranh làm trong sạch tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị và xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên trong sạch, vững mạnh, có sức chiến đấu cao, uy tín, ngang tầm nhiệm vụ.
Thứ năm, gieo rắc tâm lý hoài nghi, bi quan về khả năng xây dựng đội ngũ cán bộ thông qua nêu gương
Các thế lực thù địch cho rằng, trong điều kiện kinh tế thị trường, không ai có thể giữ được sự trong sạch và liêm chính suốt cả cuộc đời làm cán bộ; rằng hệ thống chính trị hiện tại vốn dĩ tất yếu sinh ra tham nhũng, tiêu cực và thiếu gương mẫu. Luận điệu này đặc biệt nguy hiểm vì nó tác động sâu vào tâm lý và cảm xúc của con người, gieo mầm chủ nghĩa hoài nghi và thái độ thờ ơ với những nỗ lực xây dựng, chỉnh đốn Đảng và việc đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Mục tiêu thực sự và thâm độc nhất là dẫn dắt nhân dân đến kết luận cần phải có sự thay đổi thể chế, thay đổi sự lãnh đạo của Đảng thì mới giải quyết được tận gốc vấn đề.
Về phương thức, thế lực thù địch lợi dụng mạng xã hội để khuếch đại, bóp méo thông tin
Trong thời đại kỹ thuật số, mạng xã hội trở thành công cụ mà các thế lực thù địch triệt để khai thác để phát tán luận điệu sai trái. Mỗi khi có vụ việc cán bộ, đảng viên vi phạm bị phát hiện và xử lý, chúng lập tức khuếch đại trên các nền tảng như Facebook, YouTube, TikTok, Telegram với những bình luận cực đoan, hình ảnh chỉnh sửa, video cắt ghép, nhằm tạo ra dòng thông tin hỗn loạn, khó phân biệt. Đặc biệt, chúng nhắm đến đối tượng người trẻ - thanh niên, học sinh, sinh viên - những người còn thiếu kinh nghiệm sống và kỹ năng phản biện thông tin - để tạo ra thế hệ công dân hoài nghi, “nhạt Đảng, khô Đoàn”, thờ ơ chính trị, thậm chí nhằm đối nghịch với Đảng, Nhà nước, chế độ.
Khái quát nhận diện những vấn đề nêu trên để thấy, dù chúng biểu hiện dưới nhiều hình thức với nhiều mức độ tinh vi và phức tạp khác nhau, tất cả các luận điệu sai trái của các thế lực thù địch đều có chung một bản chất và mục tiêu chính trị nhất quán và thâm độc: cố tình phủ nhận những thành tựu và nỗ lực thực sự của Đảng ta trong công tác xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên; tách rời, cô lập Đảng khỏi nhân dân; phá vỡ lòng tin, tạo ra sự hỗn loạn về nhận thức và tâm lý trong xã hội; từ đó dọn đường cho mưu đồ xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam. Chính vì vậy, nhận diện đúng bản chất của những luận điệu này là bước đầu tiên và có ý nghĩa quyết định trong cuộc đấu tranh phản bác các luận điệu sai trái của các thế lực thù địch.
Trong suốt chiều dài lịch sử lãnh đạo cách mạng Việt Nam gần một thế kỷ qua (từ năm 1930 đến nay), Đảng Cộng sản Việt Nam luôn khẳng định nêu gương và phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu là phẩm chất cốt lõi của người cán bộ, đảng viên. Nêu gương không chỉ là phương thức lãnh đạo đặc thù, mà còn là biểu hiện sinh động nhất của đạo đức cách mạng. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “một tấm gương sống có giá trị hơn cả trăm bài diễn văn tuyên truyền” (Hồ Chí Minh, 2011a, tr.284).
Trong bối cảnh các thế lực thù địch ra sức xuyên tạc, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng, thực hành nêu gương thực chất và hiệu quả vừa là đòi hỏi nội tại của công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, vừa là vũ khí sắc bén để đấu tranh phản bác những luận điệu sai trái, bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng và uy tín của Đảng trước nhân dân.
2.2. Luận cứ đấu tranh phản bác các luận điệu xuyên tạc vấn đề nêu gương của cán bộ, đảng viên trong tình hình hiện nay
Về lý luận
Nêu gương là phạm trù vừa mang tính đạo đức, vừa mang tính chính trị sâu sắc trong học thuyết xây dựng Đảng kiểu mới của chủ nghĩa Mác - Lênin. Hiểu theo nghĩa đầy đủ nhất, nêu gương chính là sự thống nhất hữu cơ giữa lời nói và việc làm, giữa tư tưởng và hành động, giữa những yêu cầu đặt ra cho người khác và những gì bản thân người cán bộ, đảng viên thực hiện trong cuộc sống và thực tiễn công tác. Đây không phải là hành vi mang tính hình thức, mà là sự biểu hiện tự nhiên, thường xuyên và nhất quán được tôi luyện qua thực tiễn đấu tranh và công tác lâu dài.
Chủ nghĩa Mác - Lênin khẳng định rằng trong quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng Cộng sản phải thực sự tiên phong không chỉ về nhận thức lý luận mà còn về hành động thực tiễn. V.I.Lênin nhấn mạnh: uy tín của Đảng không thể xây dựng bằng khẩu hiệu hay nghị quyết, mà phải được chứng minh bằng những hành động cụ thể, thiết thực của từng đảng viên. Học thuyết về Đảng kiểu mới chỉ rõ: mỗi đảng viên phải là người mẫu mực nhất trong công việc, cuộc sống và các mối quan hệ xã hội - đây là đòi hỏi bắt buộc đối với tất cả những ai đứng trong hàng ngũ của Đảng, từ đảng viên bình thường đến cán bộ cấp cao.
Vận dụng và phát triển sáng tạo quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin về nêu gương, trong quá trình sáng lập, lãnh đạo, giáo dục và rèn luyện Đảng ta, Hồ Chí Minh đã xác định nêu gương được là phương pháp lãnh đạo và giáo dục con người, giáo dục cán bộ, đảng viên hiệu quả nhất. Người chỉ rõ: “Lấy gương người tốt, việc tốt hằng ngày để giáo dục lẫn nhau là một trong những cách tốt nhất để xây dựng Đảng, xây dựng các tổ chức cách mạng, xây dựng con người mới, cuộc sống mới” (Hồ Chí Minh, 2011c, tr.672).
Người cũng nhấn mạnh: “Người đảng viên - dù công tác to hay nhỏ, địa vị cao hay thấp - ở đâu cũng phải làm gương mẫu cho quần chúng” (Hồ Chí Minh, 2011b, tr.55).
Kế thừa tư tưởng đó, Đảng Cộng sản Việt Nam qua các thời kỳ nhất quán khẳng định: nêu gương là phương thức lãnh đạo đặc trưng, là phương thức tác động từ bên trong, khơi dậy tính tự giác, bồi đắp những giá trị đạo đức cách mạng tốt đẹp của cán bộ, đảng viên, qua đó củng cố lòng tin và hun đúc tinh thần noi theo trong đội ngũ cán bộ, đảng viên và toàn xã hội.
Về thực tiễn
Thực tiễn lịch sử cách mạng Việt Nam chứng minh rằng, những giai đoạn Đảng phát huy mạnh mẽ vai trò tiên phong, gương mẫu của cán bộ, đảng viên cũng chính là những giai đoạn cách mạng giành được thắng lợi vĩ đại. Trong cách mạng giải phóng dân tộc, hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ cũng như trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội, hàng vạn cán bộ, đảng viên đã nêu tấm gương sáng về đạo đức cách mạng, phấn đấu, hy sinh quên mình vì Tổ quốc, vì nhân dân, tạo nên sức mạnh phi thường, góp phần làm nên những chiến thắng lịch sử của dân tộc. Đúng như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Các đồng chí ta như đồng chí Trần Phú, đồng chí Ngô Gia Tự, đồng chí Lê Hồng Phong, đồng chí Nguyễn Thị Minh Khai, đồng chí Hà Huy Tập, đồng chí Nguyễn Văn Cừ, đồng chí Hoàng Văn Thụ và trăm nghìn đồng chí khác đã đặt lợi ích của Đảng, của cách mạng, của giai cấp, của dân tộc lên trên hết, lên trước hết. Các đồng chí đó đã tin tưởng sâu sắc, chắc chắn vào lực lượng vĩ đại và tương lai vẻ vang của giai cấp và của dân tộc... Tất cả chúng ta phải noi theo các gương anh dũng, gương chí công vô tư ấy, mới xứng đáng là người cách mạng” (Hồ Chí Minh, 2011b, tr.25).
Trong thời kỳ đổi mới, yêu cầu về nêu gương càng trở nên cấp thiết. Tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên mà Nghị quyết Trung ương 4 các khóa XI, XII, Kết luận của Hội nghị Trung ương 4 khóa XIII và Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đã thẳng thắn chỉ ra đang gây xói mòn lòng tin của nhân dân, càng khẳng định tính cấp bách của việc thực hành nêu gương thực chất trong giai đoạn hiện nay. Bởi vậy, trong những năm qua, Đảng rất coi trọng, đề cao trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên và coi đây là một nội dung đặc biệt quan trọng của công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị. Cụ thể:
Thứ nhất, nêu gương về phẩm chất chính trị và lý tưởng cách mạng
Đây là nội dung căn bản và quan trọng nhất. Cán bộ, đảng viên trước hết phải là tấm gương sáng về lòng trung thành tuyệt đối với Đảng, với Tổ quốc, với Nhân dân; phải kiên định lập trường tư tưởng, không dao động trước bất kỳ khó khăn hay sức ép nào. Trong bối cảnh các thế lực thù địch tăng cường hoạt động chống phá tinh vi, phức tạp, thì việc cán bộ, đảng viên nêu cao bản lĩnh chính trị, không bị lung lạc bởi những luận điệu xuyên tạc hay lợi ích vật chất tầm thường, chính là hình thức nêu gương có sức thuyết phục cao nhất.
Thứ hai, nêu gương về đạo đức, lối sống
Cán bộ, đảng viên phải thực hành cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư; sống giản dị, tiết kiệm, không xa hoa lãng phí; trung thực, thẳng thắn trong công việc và các mối quan hệ xã hội; đặt lợi ích tập thể lên trên lợi ích cá nhân; kiên quyết chống mọi biểu hiện của chủ nghĩa cá nhân, quan liêu, tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Quy định số 08-QĐi/TW ngày 25-10-2018 của Ban Chấp hành Trung ương đã cụ thể hóa đầy đủ yêu cầu nêu gương về đạo đức, lối sống, nhất là đối với người đứng đầu và cán bộ lãnh đạo cấp cao, thể hiện quyết tâm chính trị mạnh mẽ của Đảng trong việc nâng cao chất lượng thực chất của công tác nêu gương.
Thứ ba, nêu gương về tinh thần trách nhiệm và ý thức phục vụ nhân dân
Tinh thần trách nhiệm với công việc và ý thức phục vụ nhân dân hết lòng, hết sức là nội dung trọng yếu của nêu gương. Cán bộ, đảng viên phải không né tránh trách nhiệm, không đùn đẩy khó khăn; dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm trước Đảng và nhân dân; thực sự lắng nghe ý kiến của nhân dân, tuyệt đối không quan liêu, hách dịch hay cửa quyền.
Thứ tư, chức vụ càng cao càng phải gương mẫu
Đảng ta đã xác lập nguyên tắc quan trọng: chức vụ càng cao thì yêu cầu và trách nhiệm nêu gương càng lớn. Tấm gương từ người lãnh đạo cấp cao có sức lan tỏa và tầm ảnh hưởng rộng lớn hơn nhiều so với tấm gương của một đảng viên bình thường. Khi người đứng đầu nêu gương tốt, tự giác tuân thủ kỷ luật đảng và thực hành liêm chính, thì cả hệ thống phía dưới sẽ được định hướng và cảm hóa một cách tự nhiên, hiệu quả.
Thứ năm, từng bước hoàn thiện cơ chế và thiết chế bảo đảm thực hành nêu gương
Đảng đã từng bước xây dựng và hoàn thiện hệ thống cơ chế, thiết chế bảo đảm thực hành nêu gương được triển khai nghiêm túc, thực chất và hiệu quả. Nổi bật là Quy định số 08-QĐi/TW, Quy định số 101-QĐ/TW về trách nhiệm nêu gương; Quy định số 37-QĐ/TW về những điều đảng viên không được làm; và đặc biệt là Quy định số 144-QĐ/TW về chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên trong giai đoạn mới. Cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực với tinh thần “không có vùng cấm, không có ngoại lệ” chính là sự thể hiện quyết liệt nhất của cam kết nêu gương trong thực hành lãnh đạo của Đảng, góp phần củng cố vững chắc niềm tin của nhân dân.
Đại hội XIV của Đảng đã đưa đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới. Tại Đại hội, Đảng nhấn mạnh: Dưới lá cờ vẻ vang của Đảng, chung sức, đồng lòng thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030; tự chủ chiến lược, tự cường, tự tin, tiến mạnh trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, vì hòa bình, độc lập, dân chủ, phồn vinh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội. Trước bối cảnh, tình hình mới, công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng được Đại hội XIV tiếp tục khẳng định: “… xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh toàn diện; công tác cán bộ là “then chốt của then chốt”. Xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh toàn diện, văn minh là điều kiện quyết định mọi thắng lợi. Phải nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền và sức chiến đấu của Đảng; kiên trì xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng, đạo đức; đổi mới tổ chức bộ máy; đẩy mạnh kiểm soát quyền lực; kiên quyết, kiên trì phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; xây dựng đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực, uy tín, ngang tầm nhiệm vụ” (ĐCSVN, 2026, tr.34).
Đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới với mục tiêu đến năm 2030 trở thành nước đang phát triển có thu nhập trung bình cao, đến năm 2045 trở thành nước phát triển, thu nhập cao, định hướng xã hội chủ nghĩa. Vai trò của nêu gương vì thế càng to lớn và thiết thực hơn bao giờ hết. Nêu gương tốt sẽ tạo ra hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ trong toàn xã hội, thúc đẩy tinh thần đoàn kết, ý chí vươn lên và khát vọng cống hiến. Ngược lại, thiếu gương mẫu là nguyên nhân sâu xa gây ra xói mòn niềm tin, chia rẽ nội bộ và tạo cớ cho các thế lực thù địch lợi dụng, xuyên tạc, kích động chống phá Đảng và Nhà nước.
2.3. Giải pháp tăng cường trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên trong bối cảnh mới
Một là, tăng cường giáo dục chính trị, tư tưởng, nâng cao bản lĩnh và sức đề kháng trước các âm mưu, thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch
Giải pháp căn bản và có tính nền tảng nhất là phải xây dựng được “sức đề kháng” vững chắc từ bên trong mỗi cán bộ, đảng viên và từng người dân. Một người có bản lĩnh chính trị vững vàng, có nền tảng lý luận Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh sâu sắc, am hiểu thực tiễn đất nước sẽ không bị các luận điệu thù địch mê hoặc. Để đạt được điều này, công tác giáo dục chính trị, tư tưởng cần được đổi mới căn bản cả về nội dung lẫn phương pháp: chuyển từ cách giáo dục một chiều, thụ động sang phương pháp đối thoại, thảo luận và tư duy phản biện; sử dụng các hình thức sinh động, gắn với thực tiễn; đặc biệt chú trọng giáo dục cho thế hệ trẻ về kỹ năng tiếp nhận, phân tích và xử lý thông tin trong môi trường kỹ thuật số.
Hai là, cán bộ, đảng viên thực hành nêu gương thực chất, hiệu quả - cách phản bác sắc bén và thuyết phục nhất
Trong cuộc đấu tranh chống lại các luận điệu sai trái về nêu gương, không có vũ khí nào mạnh mẽ và thuyết phục hơn chính là những tấm gương "người tốt, việc tốt" thực sự, những hành động cụ thể và việc làm thiết thực của đội ngũ cán bộ, đảng viên. Khi cán bộ lãnh đạo cấp cao gương mẫu trong thực hành liêm chính, công tâm trong công tác cán bộ, quyết liệt trong đấu tranh chống tham nhũng, tiêu cực, sâu sát và gần gũi với nhân dân - thì mọi luận điệu cho rằng nêu gương chỉ là hình thức sẽ tự nhiên sụp đổ trước thực tế sinh động đó. Do đó, việc tiếp tục thực hiện nghiêm túc, hiệu quả Quy định số 144-QĐ/TW, ngày 9-5-2024 của Bộ Chính trị về chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên giai đoạn mới; đẩy mạnh cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, quan liêu, lãng phí, tiêu cực với tinh thần không khoan nhượng; xây dựng văn hóa liêm chính trong Đảng và trong hệ thống chính trị là giải pháp đấu tranh tư tưởng quan trọng bậc nhất. Đồng thời, quán triệt thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng: “Nâng cao hơn nữa nhận thức xây dựng Đảng về đạo đức trong cấp uỷ các cấp, tổ chức đảng, cán bộ, đảng viên. Thực hiện nghiêm chuẩn mực đạo đức cách mạng, đạo đức công vụ, cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư; đề cao trách nhiệm nêu gương, ý thức tự giác tu dưỡng, rèn luyện đạo đức của cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý và người đứng đầu các cấp. Cán bộ, đảng viên giữ chức vụ càng cao càng phải gương mẫu, nêu gương. Giáo dục, nâng cao ý thức chấp hành quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước, trách nhiệm phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân, coi trọng danh dự của cán bộ, đảng viên. Nghiên cứu, tiếp tục hoàn thiện lý luận xây dựng Đảng về đạo đức, để Đảng ta thật sự “là đạo đức, là văn minh” trong tình hình mới” (ĐCSVN, 2026, tr.132).
Kịp thời biểu dương những điển hình tiên tiến, những tấm gương sáng về đạo đức, lối sống; đấu tranh mạnh mẽ với các biểu hiện lệch lạc và xử lý nghiêm những hành vi vi phạm đạo đức, lối sống.
Ba là, xây dựng và phát huy hiệu quả các kênh truyền thông chính thống trong đấu tranh phản bác
Trong thời đại thông tin, thời đại số, cuộc đấu tranh trên mặt trận tư tưởng - lý luận gắn mật thiết với cuộc đấu tranh trên không gian thông tin và truyền thông. Báo chí, truyền thông cần chủ động và kịp thời hơn trong việc cung cấp thông tin chính xác, đầy đủ và khách quan về các vụ việc liên quan đến cán bộ, đảng viên; không để khoảng trống thông tin mà các thế lực thù địch có thể lợi dụng. Cần đổi mới mạnh mẽ phương thức truyền thông; đầu tư xây dựng các sản phẩm truyền thông chất lượng cao trên nền tảng mạng xã hội để chủ động đưa thông tin đúng đắn, đầy đủ, kịp thời đến người dân, đặc biệt là thế hệ trẻ. Đồng thời, cần phát huy vai trò của đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên cơ sở trong việc trực tiếp gặp gỡ, đối thoại, giải thích và phản bác những thông tin sai trái trong cộng đồng dân cư về vấn đề nêu gương của cán bộ, đảng viên.
Bốn là, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm về yêu cầu, trách nhiệm nêu gương
Một trong những lập luận thuyết phục nhất để phản bác các luận điệu sai trái là chứng minh rằng Đảng Cộng sản Việt Nam có đủ quyết tâm, năng lực và cơ chế để phát hiện, xử lý nghiêm minh những trường hợp cán bộ, đảng viên vi phạm yêu cầu nêu gương, bất kể ở cấp bậc nào. Cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế kiểm tra, giám sát trong Đảng; phát huy mạnh mẽ vai trò giám sát của nhân dân, của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội. Kết quả xử lý các trường hợp cán bộ, đảng viên vi phạm về trách nhiệm nêu gương cần được thông tin công khai, minh bạch và kịp thời đến nhân dân - để phản bác trực tiếp những luận điệu cho rằng Đảng bao che, dung túng cho sai phạm của cán bộ, đảng viên.
Năm là, xây dựng và nhân rộng điển hình tiên tiến, lan tỏa những tấm gương cán bộ, đảng viên tiêu biểu
Bên cạnh việc phản bác các luận điệu sai trái, một giải pháp có ý nghĩa chiến lược lâu dài là chủ động xây dựng, phát hiện và lan tỏa rộng rãi những tấm gương cán bộ, đảng viên tiêu biểu trong thực hành nêu gương, tạo ra luồng thông tin tích cực, chân thực và thuyết phục, đối trọng với những thông tin tiêu cực mà các thế lực thù địch đang ra sức khuếch đại. Phong trào thi đua yêu nước và đẩy mạnh việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh cần được triển khai ngày càng thực chất, sáng tạo và hiệu quả hơn. Khi những tấm gương tốt được lan tỏa rộng rãi trong xã hội, thì những luận điệu xuyên tạc, bôi nhọ của các thế lực thù địch sẽ mất đi đất sống và dần bị vô hiệu hóa một cách tự nhiên, bền vững trong lòng nhân dân.
Sáu là, phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị trong đấu tranh phản bác
Cuộc đấu tranh phản bác các luận điệu sai trái, xuyên tạc về nêu gương phải là trách nhiệm của toàn bộ hệ thống chính trị, của mọi tổ chức và mọi cá nhân trong xã hội. Mỗi cấp ủy đảng, mỗi chính quyền địa phương, mỗi tổ chức chính trị - xã hội, mỗi cơ quan báo chí, mỗi trường học, mỗi gia đình đều có vai trò và trách nhiệm nhất định. Đặc biệt, cần phát huy vai trò tiên phong của đội ngũ cán bộ, đảng viên trong việc chủ động đấu tranh phản bác các luận điệu sai trái ngay trong môi trường công tác và trong các mối quan hệ xã hội. Mỗi đảng viên phải là một chiến sĩ trên mặt trận tư tưởng, dũng cảm lên tiếng bảo vệ sự thật, bảo vệ uy tín của Đảng bằng những lập luận sắc bén và bằng chính tấm gương đạo đức của bản thân mình.
3. Kết luận
Nêu gương không chỉ là một phương thức lãnh đạo, mà còn là linh hồn của đạo đức cách mạng, là sợi chỉ đỏ xuyên suốt quá trình xây dựng và phát triển của Đảng Cộng sản Việt Nam. Trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới với những thời cơ lớn và thách thức không nhỏ, yêu cầu mỗi cán bộ, đảng viên phải thực sự gương mẫu, thực sự tiên phong không những là đòi hỏi tất yếu của công tác xây dựng Đảng, mà còn là câu trả lời đanh thép nhất, thuyết phục nhất trước mọi luận điệu sai trái, xuyên tạc của các thế lực thù địch.
Đấu tranh phản bác các luận điệu thù địch vì vậy trước hết phải bắt đầu từ chính nội lực của Đảng - từ sự tự giác tu dưỡng, rèn luyện và nêu gương của từng cán bộ, đảng viên trong mọi hoàn cảnh, mọi vị trí công tác. Sức mạnh của cuộc đấu tranh phản bác các luận điệu sai trái suy cho cùng bắt nguồn từ sức mạnh của sự thật, từ sức mạnh của những tấm gương thực sự và từ lòng tin của Nhân dân được vun đắp bền bỉ qua các chặng đường lãnh đạo đất nước vượt qua muôn vàn gian khó, giành được những thành tựu to lớn có ý nghĩa lịch sử.
Với truyền thống cách mạng vẻ vang của một Đảng “là đạo đức, là văn minh”, với nền tảng lý luận vững chắc của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và với lòng tin son sắt của nhân dân, Đảng Cộng sản Việt Nam nhất định sẽ tiếp tục giữ vững vai trò lãnh đạo, dẫn dắt dân tộc vươn tới những tầm cao mới trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.
_________________
Ngày nhận bài: 15-4-2026; Ngày bình duyệt: 25-4-2026; Ngày duyệt đăng: 29-4-2026.
Email tác giả: trannhuan74@gmail.com
Tài liệu tham khảo
ĐCSVN (2026). Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV. (Tập I), Nxb Chính trị quốc gia Sự thật.
Hồ Chí Minh (2011a). Toàn tập (Tập 1). Nxb Chính trị quốc gia Sự thật.
Hồ Chí Minh (2011b). Toàn tập (Tập 7). Nxb Chính trị quốc gia Sự thật.
Hồ Chí Minh (2011c). Toàn tập (Tập 15). Nxb Chính trị quốc gia Sự thật.